موانع شلوغی سالنها
بیست و یکمین جشنواره موسیقی فجر از چند روز پیش در اوج سرما و برف در تهران آغاز شد. گرانی بلیت مزید بر برف و راهبندان موجب شد تا صندلیهای خالی هم شاهد این آغاز باشند. وقتی یکی از مسئولان اجرایی و مشاوران عالی میفرمایند که ما در جشنواره را باز گذاشتیم تا گروههای داوطلب برای اجرای برنامه بیایند طبعا باید در سالنها را هم برای مردم باز میگذاشتند تا آنها هم بیایند بشنوند و ببینند نه این که با بلیتهای 8 هزار تومانی مانع حضور دستکم عده زیادی از مخاطبان فرهنگی شوند. آخه شما که دستی بر آتش دارید دیگه چرا؟
دست بر آتش
در آستانه برگزاری جشنواره و شلوغیهای اخیر، یکی از خوانندههای ارکستر موسیقی ملی با درج یادداشتی در روزنامه همشهری به دفاع از این ارکستر برخاسته است. اولا که تشبیه و مقایسه ارکستر موسیقی ملی با گروههای موسیقی غیروابسته مقایسه نابجایی است. دوم این که دفاع کسی که خود خواننده ارکستر است هر چقدر هم منطقی باشد شائبه برانگیز است و دست آخر این که وانمود کردن این که دیگران چون دستی بر آتش ندارند و از دور قضاوت میکنند پس حرفشان فاقد اعتبار است، خود نشاندهنده این است که در واقعیت چه کسی دست بر آتش دارد و کی ندارد. مگر هر کس خواست از ارکستر انتقاد بکند باید برود بشود خواننده آن و بعد انتقاد کند؟
البته این گفته الزاما تایید همه نقدهای رفته بر ارکستر نیست و رد آنها هم به حساب نمیآید، اما قطعا دفاع بد خیلی بدتر از سکوت و حتی پذیرفتن انتقادهای ناوارد است.
نتیجه
حرکت پر و پیمان عوامل اجرایی و شرکت بیش از 60 گروه در جشنواره و حضور وسیع و پرتعداد موسیقیدانان موید این موضوع است که در بینش و نگاه دولت جدید و وزارت ارشاد محدودیت و مخدومیتی نسبت به موسیقی در کار نیست. (حداقل حسن برگزاری جشنوارهای با این وسعت همین نکته بود). در نتیجه و علیالقاعده حرکت آتی جریان موسیقی در کشور نباید دستخوش تغییرات منفی (به لحاظ کمی) بشود و طبعا شائبههای حرمت موسیقی و عدم حمایت و دیگر مسائل ناامیدکننده منتفی خواهد بود. اجازه بدهید نتیجههای بعدی را بعدا بگریم. فعلا برویم دستمان را روی آتش گرم کنیم.
قدردانی
به قول یکی از 3 خواننده ارکستر ملی، ما که از نزدیک دستی بر آتش داریم! میدانیم که دنیا چه خبر است. بله ما میدانیم که جدولبندی جشنواره موسیقی فجر چه کار شاق و طاقتفرسایی است. سر و کله زدن با تک تک هنرمندان و نوازندگان و سرپرستان گروهها و تامین همه خواستههای آنها و از طرفی هماهنگی با سالنها و عوامل اجرایی نور و صدا و بلیت و همه تدارکات و هزار و یک جور مشکل دیگر فقط کار مردان کهن پراستقامت است که آنها هم باید دارای تجربه چندین ساله هم باشند تا بتوانند قدم از قدم بردارند. در هر حال یکی از کارهای خوب و ارزشمند عوامل اجرایی این دوره جشنواره ارائه کارت ورود به عدهای از هنرمندان و موسیقیدانان از جمله اعضای هیات مدیره کانونهای خانه موسیقی است که به خاطر حسن توجه آنها به این امر باید قدردانی شود.
برف و آتش
تاثیرات این برف سنگین تهران فقط بر جشنواره موسیقی فجر نبود، جشنواره موسیقی استان سمنان نیز به علت حاضر نشدن سخنرانان، داوران و مدعوینی که قرار بود از تهران به دامغان بروند با مشکل مواجه شد.
در این برنامه موسیقیدانانی از تهران و خراسان دعوت شده بودند که در غیبت آنها جشنواره در روز پنجشنبه به پایان رسید. آنها که دستی بر آتش دارند نباید جشنوارههای استانی را در چنین فصلی برگزار کنند.
دف نوازی اشتراکی
هفته گذشته گروهی به نام "قلندر" به بهانه بزرگداشت "بیژن کامکار" کنسرتی را در تالار اندیشه برگزار کردند. در این گروه نزدیک به 10 نفر دف زده و بیش از 20 نفر نیز در گروه کر همخوانی میکردند و تعدادی دیگر به نوازندگی عود و کمانچه و نی و... پرداختند.
خواننده گروه هم "علیرضا شاهمحمدی" خواننده تکنیکی جوان بود که عملکرد اخیر او جای بحث و بررسی جداگانهای دارد. به هر حال این گروه با رهبری – و نه سرپرستی – خاک طینت (نوازنده دف) به اجرای برنامه پرداختند. گذشته از زحمات زیاد و حسن ظن آنها که برای تجلیل از یک نوازنده خوشنام انجام شده بود ضعفهای فراوان و ناهماهنگی گروه و مشخص نبودن سر و ته کار و خیلی نکات دیگر موجب شد، تا حاصل کار گروه نتواند مقبول طبع صاحبنظران بیافتد. اما نکته جالب در این برنامه دف نوازی 2 نفره بود. نه این که 2 نفر با 2 دف، خیر 2 نفر با یک دف! بله از کرم الهی آنقدر نوآوری و ابداع بالاست که هر هفته ما شاهد نوآوریهایی از این دست هستیم. یک دف به قطر یک متر را 2 نفر به صورت "اشتراکی" مینواختند. با تاسیس و تشکیل گروه هفتاد دف پس از چهل دف باید منتظر باشیم تا در آینده نزدیک دف 3 نفره هم نواخته شود. نفر سوم از بالا آویزان میشود. (البته بعد از این که دستش را برآتش گرم کرد)
توفیق
بولتن جشنواره بیست و یکم در قطع و اندازه و شکل و شمایل مناسبی منتشر شده است. این ویژهنامه در 16 صفحه رنگی و با طراحی و گرافیک مناسبی عرضه میشود. ضمن عرض خسته نباشید به دستاندرکاران این نشریه برای آنها آرزوی توفیق بیشتر داریم.
اخبار
در نشریه آهنگ ویژه جشنواره چنین آمده است:
* به بهانه حضور ارکستر ملی در جشنواره؛ یک میزان سکوت (سکوت سرشار از ناگفتهها)
* دبیر جشنواره: باید بهترین گروهها را بیاوریم (از کجا؟!)
* تولد ارکستر موسیقی سنتی در جشنواره موسیقی (مولود 6 ماهه است)
* ارکستر سمفونیک تهران خیلی دور، خیلی نزدیک (خیلی شل، خیل سفت)
* کارشناسانی از جشنواره موسیقی میگویند: اینجا چراغی روشن است (کاش گوشها میدیدند)
* ریاحی: پژوهش پربارتر از همیشه (گذار دبیر از مرحله سکوت)
* بلیت رایگان برای دانشجویان رشته موسیقی (بعد از نشستن مردم بلیت به دست اگر جا بود اول خبرنگاران و بعد دانشجویان)
خاصیت مدرک
رئیس کانون پژوهشگران خانه موسیقی از استعفای قریبالوقوع حمیدرضا اردلان خبر داد.
خیلی جالبه! شنیده شده پس از این که رئیس کانون از اردلان مدرک دکترای اتنوموزیلولوژیاش را – که در فرم قید کرده است – خواسته، ایشان گفته اصلا من در این کانون عضو نبودم و هنگامی که مدارک مستدل بررسی شده، اردلان گفته من اصلا استعفا میدهم.
گفتنی است که جناب اردلان در حال حاضر مسئول یکی از بخشهای پژوهشی جشنواره است.
| 