شب‌هاي برره از آغاز تا پايان ...
هموطن , يكشنبه 7 اسفند 1384 - ساعت 13:51

عزت‌الله ضرغامي در جمع خبرنگاران در مجلس از طنز شب‌هاي برره به عنوان يكي از مصاديق رعايت سياست چند صدايي در صداوسيما ياد كرد.

 

سريال طنز «شب‌هاي برره» از زمان پخش تا زمان انتشار خبر پايان يك باره آن، به عنوان يكي از بحث برانگيزترين مجموعه‌هاي تلويزيوني سالهاي اخير، نظرات مثبت و منفي را در طول پخش 90 قسمت از آن در بين كارشناسان و مسئولان فرهنگي كشور برانگيخت.
اگرچه به گفته مهران مديري و مدير گروه فيلم و سريال شبكه سه سيما، هيچ مشكلي ميان مسئولان سيما و عوامل سازنده وجود ندارد و تنها به دليل «پرهيز از افتادن در وادي تكرار و افت كيفيت» اين برنامه متوقف شده است، اما به نظر مي‌رسد چنين پاسخي از سوي آنها نتوانسته قانع كننده باشد به طوري كه رئیس سازمان صداوسيما در گفت‌وگويي مجدد پاسخ داد كه «اتمام توليد شب‌هاي برره با توافق و آگاهي مهران مديري صورت گرفت.»
هنوز يك هفته بيشتر از پخش سريال طنز شب‌هاي برره نگذشته بود كه جمعي از دانشجويان دانشگاه ياسوج طي بيانيه‌اي با اين پرسش كه "آيا بايد به نظاره بنشينيم تا فرهنگ مردم را به طنز بگيرند آن هم در حد اغراق و بزرگ نمايي مفرط؟ " نسبت به عملكرد صدا و سيماي كشور انتقاد كردند.
استفاده از گويشي جديد و تا حدي غريب، روايت داستان در موقعيت زماني و مكاني نامعلوم و خلق شخصيت‌هايي كه علاوه بر دارا بودن خصلت‌هاي مثبت و منفي، وجوه كمدي نيز داشتند، در كنار جذب مخاطبان باعث شد برخي از منتقدان سرسخت اين مجموعه نيز به تماشاي آن بنشينند و البته كودكان كه توانايي فهم كنايات و مباحث سياسي و اجتماعي را ندارند و در نتيجه تنها واژه ‌شكني و لايه اوليه فيلم ها را برمي‌دارند، اينبار نيز پاي طنز شبانه ديگري نشستند كه نتيجه‌اي جز شكستن چند دست و پا در دعواي برره‌اي و صرف فعل‌هاي فارسي به زبان برره‌اي نداشت!
اتفاقاتي از اين دست باعث شد كه شب‌هاي برره از همان بدو پخش با سيلي از اعتراضات در رسانه‌هاي مختلف مواجه شود، به نحوي كه رئیس انجمن منتقدان و نويسندگان سينماي ايران طي نامه‌اي خطاب به رئیس سازمان صداوسيما گفت: آقاي ضرغامي؛ جلو «برره» ها را بگيريد!
برخي از منتقدان نيز نوع گويش به كار رفته شده در اين سريال را موجب نابودي زبان فارسي دانستند. يكي از كارگردانان تئاتر نيز در يادداشتي تحت عنوان «بيچار حكيم طوس و بيچاره‌تر از او شاهنامه» نسبت به آنچه كه لوده و دلقك‌بازي در مورد شاهنامه و تئاتر در «شب‌هاي برره» مي‌ناميد از عوامل اين مجموعه به رئیس سازمان صداوسيما گله كرد.
دامنه انتقادات نسبت به اين مجموعه به حوزه سياست و مجلس هم كشيده شد و پخش اين سريال طنز، اعتراض برخي از نمايندگان از جمله عماد افروغ، عضو كميسيون فرهنگي مجلس و نماينده مردم فسا را برانگيخت.
در مسير پخش اين سريال طنز و واكنش منتقدان داخلي، برخي از رسانه‌هاي بيگانه نيزغافل نمانده و سعي داشتند با ارائه گزارش‌ها و نقدهاي غيركارشناسانه از اين برنامه بهره‌برداري سياسي كنند كه بازتاب آن مورد تمسخر ايرانيان واقع شد.
اثرات پخش شب‌هاي برره بتدريج بر بخش‌هاي ديگر جامعه نيز كشيده شد و دلالان و دست فروشان كه همواره در جست‌وجوي راهي براي كسب درآمد هستند ، اينبار چاپ و عرضه پول‌هاي برره به مردم را انتخاب كرده و حتي به صادرات اين كالاي (فروش در كويت) پردرآمد نيز اقدام كردند!
سرانجام سازندگان «شب‌هاي برره» به همراه گروه فيلم و سريال شبكه سه سيما، سنتي كه بندرت در صداوسيما اتفاق مي‌افتد را احيا كرده و در قالب چهار بند در مقام پاسخگويي برآمدند. به طوري كه مهران مديري در سخنان كوتاهي ابراز اميدواري كرد: «شب‌هاي برره» سالم‌تر و بهتر از گذشته ادامه يابد.
طي اين زمان اصلاحاتي نيز در روند ساختار و متن اين سريال صورت گرفت. به طوري كه شير فرهاد ديگر نمدي بر تن نداشت و مردمان برره ديگر بر سرو كول هم نمي‌پريدند و دعوايشان شكل ديگري يافت و حتي در برخي از ديالو‌گ‌ها با عنوان اين كه «اين حرف بدآموزي دارد» جملات خود را مميزي مي‌كردند.
«شب‌هاي برره» كه به نوعي ادامه دهنده مجموعه پاورچين بود و از تمام المان‌هايي كه پيش از اين نظر بيننده را جلب كرده بود استفاده مي‌كرد؛ نويسندگان سريال شب‌هاي برره را همانند آنچه در پاورچين اتفاق افتاد، با گذشت زمان به اين نتيجه رساند كه طرح مباحث سياسي و اجتماعي بسياري از نگاه‌ها را به سمت اين مجموعه جلب خواهد كرد.
عزت‌الله ضرغامي نيز در جمع خبرنگاران در مجلس ( آبان ماه 84) از طنز شب‌هاي برره به عنوان يكي از مصاديق رعايت سياست چند صدايي در صداوسيما ياد كرد. هرچند پيمان قاسم خاني، سرپرست نويسندگان اين مجموعه، در گفت‌وگويي با ايسنا اعلام كرد كه "در نوشتن «شب‌هاي برره» از خودسانسوري هم فراتر رفته‌ايم".
اما از آنجا كه هر اتفاقي همواره موافقان و مخالفاني را به همراه دارد، شب‌هاي برره نيز در طول پخش با اصلاحات صورت گرفته، مورد تحسين برخي از كارشناسان و مسئولان فرهنگي كشور نيز واقع شد. به نحوي كه عليرضا سجادپور، معاون امور فرهنگي و ارتباطات سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري همزمان با قسمت‌هاي پاياني در نامه‌اي به رئیس سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران، از دست‌اندركاران سريال تلويزيوني "شب‌هاي برره " براي پرداختن به موضوع ميراث فرهنگي در برخي قسمت‌هاي اين مجموعه تشكر كرد.
همچنين يكي از اعضاي هيات علمي دانشكده زبان دانشگاه اصفهان، ابتكار زبان‌شناسانه طنز برره را بسيار با ارزش و قابل تحسين خواند. يكي از داستان‌نويسان كشور نيز ضمن تبريك به نويسندگان مجموعه شب‌هاي برره، زبان اين سريال را درخور اعتنا دانست.
در اين ميان نمي‌توان از نقش صداوسيما در ديده شدن شب‌هاي برره غافل شد. چرا كه رسانه‌ملي براي نخستين بار بخشي از اخبار سراسري خود را به اعلام زمان پخش اين مجموعه اختصاص داد. اتفاقي كه پيش از اين حتي براي فاخرترين سريال‌هاي تلويزيوني نيز رخ نداده بود. شبكه خبر نيز نقدهاي اين مجموعه را در برنامه‌اي مطرح مي‌كرد.
مجموعه طنز شب‌هاي برره در حالي به دليل «توجه به كيفيت و جلوگيري از كشدار شدن آن» به پايان مي‌رسد كه مديران ارشد سازمان صداوسيما نيز همواره از حاميان اين برنامه بوده‌اند و دركنار انتقادات بعضا تند منتقدان، با برگزاري نشست‌هاي آسيب‌شناسي و مصاحبه‌هاي مثبت سعي كردند تا اين مجموعه را تا بيش از 90 قسمت روي آنتن نگه دارند. به نحوي كه رئیس سازمان صدا و سيما، ديدار از پشت صحنه اين سريال را در دستور كار خود قرار داد. همچنين ضرغامي در نشستي ديگر، از شب‌هاي برره به عنوان يك طنز موفق ياد كرد كه در بين مخاطبان موافق و مخالف ، ظرفيت‌ها و زمينه‌هاي زيادي را ايجاد كرده است.
ميرباقري، معاون سيما نيز طي گفت‌وگويي كه آبان ماه 84 با ايسنا داشت با اعلام حمايت از مجموعه‌هاي طنز شبانه، گفت: در ساعاتي كه اين برنامه‌ها پخش مي‌شود، خانواده‌ها در وضعيت آرامش و با نشاطي بسر مي‌برند. وي با بيان اين كه رسيدن به نقطه مطلوب به يكباره صورت نمي‌گيرد، بلكه بتدريج بايد مسير را طي كرد، ادامه داد: طنزهايي از جنس «شب‌هاي برره» مسير تكاملي را در ساختارهاي مختلف طي مي‌كنند.
در حالي كه به نظر مي‌رسد آزمون و خطا از سوي سازندگان طنزي چون برره به مرحله تجربه و تكميل يك اثر رسيده است، اما «شب‌هاي برره» فرصت نيافت غلط تاريخي اين سريال (كه شيرفرهاد در پاورچين اهل بالا برره بود) را اصلاح كرده و اين مجموعه را به داستان پاورچين گره بزند.
بدين ترتيب «شيرفرهاد» پايين‌برره‌اي هرگز نتوانست بالا برره‌اي شود و به جاي نقش برره تصوير اين كارگردان و بازيگر را در تبليغات بيلبردهاي شهر شاهد هستيم!




روزنامهء هموطن سلام http://www.hamvatansalam.com
آدرس خبر : http://www.hamvatansalam.com/news56348.html