 شايد اگر قرار بود اين گزارش را 20 سال پيش بنويسم، بايد مدل آدمهاي قديمي ميگفتم «اون مرض»، «اون بيماري» و همه آن كلماتي كه قديميها جاي بيماري سرطان بهكار ميبردند؛ اما حال كه حدود 40 درصد انواع سرطانها قابل پيشگيري و يا اينكه 30 تا 40 درصدشان حتي قابل درمان هستند، بايد با جرات بنويسم، فردا روز جهاني سرطان است.
البته از اساسيترين مشكلات بيماران سرطاني در كشور نبود نهاد كافي در زمينه سرطان و هزينههاي بالاي درمان آن است، هرچند كه رئيس اداره سرطان وزارت بهداشت، به برنامه نوين حمايت از بيماران سرطاني اشاره ميكند و ميگويد:با شروع برنامه نوين حمايت از بيماران سرطاني در 30 قطب كشور به موجب بند (ب) تبصره 15 بودجه كشور در خصوص حمايت از بيماران سرطاني كارهاي خوبي انجام شده است، اما بايد تاكيد كرد بيماران سرطاني از زمان ابتلا به بيماري بايد بدانند كمرشان زير بار فشار هزينههاي سنگين خم ميشود و در بسياري موارد آنها براي هزينههاي درمان خود از هستي ساقط ميشوند.
دكتر رشيد رمضاني با اعلام اينكه بهطور متوسط هزينههاي درمان يك بيمار سرطاني حدود 10 تا 20 ميليون تومان است ، به جامجم ميگويد: براساس برنامه حمايت از بيماران سرطاني، در سال 86، درمان 20 هزار بيمار سرطاني به طور رايگان انجام شده و 55 قلم داروي شيميدرماني تحت پوشش اين برنامه رايگان ارائه شده است.
همچنين داروهاي گران قيمت سرطاني نيز با 30درصد تخفيف به مبتلايان سرطان تحويل داده ميشود.
او با اشاره به اينكه از ابتداي امسال تا كنون حدود 30 هزار نفر تحت پوشش اين برنامه قرار گرفتهاند، ادامه ميدهد: از اهداف اين برنامه تحت پوشش قرار دادن افراد بيبضاعت است، اما اميدواريم با حمايتهاي بيشتر بتوانيم هم تعداد بيشتري از افراد را تحت پوشش قرار دهيم و هم اينكه فراگيري آن را افزايش دهيم.
براساس اعلام وزارت بهداشت، در سال 65 حدود 18 هزار و 435 مورد، سال 75 حدود 11 هزار مورد، سال 79 حدود 17 هزار و 765 مورد، سال 82 با تاكيد معاون سلامت 38 هزار و 468 مورد، سال 84 حدود 55 هزار و 854 مورد و سال 85 ،حدود 59 هزار و 786 مورد و سال گذشته نيز 70 هزار مورد سرطان در كشور به ثبت رسيده است.
رئيس اداره سرطان وزارت بهداشت در اين خصوص ادامه ميدهد به گزارش سازمان جهاني بهداشت در كشوري نظير ايران ميزان بروز سرطان، يك نفر به ازاي هر يكهزار نفر است؛ بنابراين ثبت 70 هزار مورد جديد سرطان در سال گذشته رقمي نزديك به واقعيت است.رمضاني با اشاره به اجراي برنامه جامع كنترل سرطان در كشور، 4 پايه پيشگيري، غربالگري زودهنگام، تدوين گايد لاين درماني و استقرار نظام طب تسكيني را از مهمترين موضوعات اين برنامه اعلام ميكند.
افزايش مبتلايان به سرطان
به اعتقاد متخصصان،مشكل عمده سرطان در ايران اين است كه اطلاعات كافي در اين زمينه وجود ندارد و اين امر در بيشتر موارد سبب ميشود كه سرطان صعب العلاج باشد.
اگر بيماري سرطان بموقع تشخيص داده شود، از برخي بيماريها زودتر قابل درمان است كه بايد در اين خصوص سطح آگاهيهاي مردم بالا برده شود.
مردم از علائم بيماري سرطان اطلاع چنداني ندارند، تشخيص نادرست پزشك، ناآگاهي بيمار از مراجعه به پزشك، ناآگاهي كافي پزشكان از بيماري سرطان، نداشتن روش غربالگري و عدم اجراي روش غربالگري از مهمترين عوامل تشخيص ديرهنگام بيماري سرطان است.
اين در حالي است كه سرطان نه فقط در كشور ما بلكه در تمام دنيا در حال گسترش است. طبق آمار سازمان جهاني بهداشت در سال 2020، حدود 20 ميليون نفر به سرطان مبتلا ميشوند كه از اين ميزان، 60 درصد در كشورهاي در حال توسعه است.
سرطان سومين عامل مرگ انسانها در تمام دنياست كه سازمان بهداشت جهاني اعلام كرده سال 2030 اولين عامل مرگ دنيا به حساب ميآيد.به گفته رئيس اداره سرطان وزارت بهداشت، عوامل خطر مرتبط با سرطان نظير استعمال انواع دخانيات، كم تحركي و چاقي، استرس و عوامل شغلي و بهطور كلي تغيير سبك زندگي سبب شده تا سرطانها نسبت به گذشته، رشد بيشتري داشته باشند.
شايعترين سرطانها
سرطان معده و دستگاه گوارش فوقاني در مردان و سرطان سينه در زنان بيش از بقيه سرطانها در ايران شايع است.
برخي از انواع سرطانها مانند سرطان معده و مري و سرطان لنفوم در ايران بسيار بالاست، سرطان معده در اردبيل و سرطان مري در استان گلستان شيوع بيشتري دارد، سرطان لنفوم در استان خراسان بيشتر ديده ميشود و به طور كلي سرطان خون و لنف در غرب آسيا بيش از شرق آسياست.
به گفته كارشناسان، مهمترين چالشهاي ما در زمينه بيماري سرطان اين است كه با وجود گسترش و اهميت اين بيماري، هنوز يك انستيتوي ملي سرطان در ايران نداريم و انستيتوي كانسر دانشگاه تهران بسيار كوچك و قديمي و مربوط به بيش از 30 سال پيش است.
به جز سرطان پوست كه معمولا آمار آن در ارزيابي سرطانها نميآيد، در بيشتر كشورهاي دنيا سرطان دستگاه تحتاني گوارش شايعترين است اما در ايران بر عكس سرطانهاي معده و دستگاه فوقاني گوارش بخصوص در مردان بيشترين شيوع را دارد و در زنان نيز شيوع سرطان سينه بالاتر از بقيه سرطانهاست.
متاسفانه هنوز آمار دقيقي از تعداد مبتلايان به سرطان در ايران نداريم، برنامه ثبت سرطان در ايران 2 يا 3 سال است كه شروع شده و برنامهاي جديد است كه نميتوان بر اساس آن، برآورد دقيقي از ميزان ابتلا و روند كاهش يا افزايش انواع سرطان در ايران داشت.
اجراي طرح غربالگري سرطان بويژه درباره سرطان سينه زنان و سرطان معده مردان در كشور كاملا ضروري است ولي هنوز بجز در برخي مناطق محدود و به صورت پايلوت اجرا شده، چنين طرحي را در كشور نداريم كه لازم است هر چه زودتر براي تشخيص بموقع و جلوگيري از گسترش بيماري سرطان در افراد مبتلا اجرا شود.
عوامل ژنتيك و محيطي، تغيير سبك زندگي به سمت ماشيني شدن، كاهش تحرك و ورزش بين مردم، تغذيه نامناسب، استرس و استعمال دخانيات از جمله عوامل موثر در بروز انواع سرطان است. |